جعفر الخياط ( مترجم : فرهنگ / تدوين : الخليلى )

54

موسوعة العتبات المقدسة ( مدينة / مكة ) ( مكه و مدينه از ديدگاه جهانگردان اروپايى ) ( فارسى )

به گفتهء وى ، شرفاى مكه از روزهاى پيشين ، فرزندان خود را براى تربيت و پرورش ، به قبائل بدوى ساكن در بيابانهاى بيرون مكه مىسپرده‌اند ، بدين گونه كه بچه را از روز هشتم تولد تا ده سالگى در بيابان نگه مىداشتند تا قدرت جسمى او رشد كرده و بتواند با مهارت اسب سوارى نمايد ، و در اين مدّت هرگز - بجز يك بار آن هم در 6 ماهگى - والدينش او را نمىبينند . و تقريباً تمامى شرفاى مكه - اعم از فقير و ثروتمند - طفوليت خود را در صحرا و در ميان قبائل بدوى گذرانده‌اند ، و رسم شريفان حاكم در مكه اين بود كه فرزندان خود را براى نشو و نما ، نزد قبيلهء عدوان كه به شجاعت و سخاوت شهرت داشتند مىفرستادند ، ( و از سران اين قبيله مىتوان از عثمان المضايفى ياد كرد كه از وهابيان سرسخت بوده و امير سعود از وى براى سلطه يافتن بر حجاز يارى جُست ) اما ديگر خانواده‌هاى شريف مكه فرزندان خود را به خيمه‌گاههاى قبائل هذيل و ثقيف و بنى سعد و حرب و جز اينها مىفرستادند . بورخارت مىگويد فرزندان شرفا كه در ميان قبائل عرب بدوى نشو و نما مىكردند نه تنها از آنان قدرت بدنى و شجاعت مىگرفتند ، بلكه نشاط و آزادى در فكر و انديشه و سخاوت و مهمان‌نوازى و ايمان به عقيدهء حق و جز اينها مىآموختند . ليكن بورخارت مىگويد مردمان مكه در صحت انتساب شرفا تشكيك مىكنند و بخش عظيمى از مردم مكه معتقدند كه شرفاى مكه و بويژه خانوادهء شريف حاكم مكه ، كه از نسل زيد هستند ، از زيديان يمن مىباشند كه مركز آنها در كوهستان صعده مىباشد ، ليكن شريفان مكه اين شايعه را تكذيب نموده و خود را مكى و پيرو مذهب اكثريت مردم مكه ؛ شافعى مىدانند ، ولى شرفاى ساكن در بيرون مكه ، اين شايعه را انكار نمىكنند . بورخارت معتقد است كه زيديها گروههاى متعدّدى هستند ، و مذهب